##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

علیرضا سزاوار مه دخت پورخالقی چترودی مریم جلالی اعظم استاجی

چکیده

طنز، يکي از مهم­ترين انواع ادبي است و از راه­هاي متنوّعي حاصل ­مي­شود. يکي از نظريه­پردازان مشهور طنز، ايوان فوناژي، زبان­شناس و روان­شناس برجستة مجارستاني است که مفاهيم مختلف طنز و کارکردهاي آن را تبيين و بررسي کرده است. ازآنجاکه نظرية فوناژي در مورد طنز، داراي مصاديق متنوّع و جامع است و نگاهي هم به بررسي طنز بر مبناي آراي روان­شناسي و زبان­شناسي دارد، معياري مناسب براي بررسي طنز در آثار مختلف ادبي است. فوناژي در نگاهي جزئي­تر و دقيق­تر، ميان طنزپردازي در ژانرهاي مختلف ادبي و حتّي حوزه­هاي متفاوت ادبيات مانند ادبیات غنایی يا ادبیات کودک، تمایزاتی قائل است. فوناژي در يک تقسيم­بندي کلّي، طنزپردازي در ادبيات داستاني کودکان را به دو نوع اصلي «انحراف از معيار» و «بازي­هاي زباني» تقسيم مي­کند و براي هريک از آن‌ها، مؤلّفه­ها و مصاديقي قائل است. در اين جستار، داستان­هاي فرهاد حسن­زاده در حوزة ادبيات کودک و نوجوان با توجّه به آراء فوناژي و تقسيم­بندي او در باب روش­هاي طنزپردازي در ادبيات داستاني کودک نقد و بررسي شده است. در اين بررسي به اين نتيجه رسیده‌ایم كه حسن‌زاده، از مصاديق مختلف انحراف از معيار به‌ویژه اتّصال كوتاه و تخريب حدس به‌عنوان وجه­ غالب طنزپردازي استفاده كرده است.

جزئیات مقاله

کلمات کلیدی

فوناژي, فرهاد حسن‌زاده, طنز, ادبيات کودک, اتّصال كوتاه, تخريب حدس

مراجع
پاينده، حسين. (1393). داستان کوتاه در ايران (جلد سوم: داستان¬هاي پسامدرن). تهران: نيلوفر.
حسن¬زاده، فرهاد. (1377). آهنگي براي چهارشنبه‌ها. تهران: کانون پرورش فکري کودک و نوجوان.
حسن¬زاده، فرهاد. (1378). هندوانه به شرط عشق. تهران: چرخ‌وفلک.
حسن¬زاده، فرهاد. (1382). همان لنگه‌کفش بنفش. تهران: کانون پرورش فکري کودک و نوجوان.
حسن¬زاده، فرهاد. (1389). ديو دیگ‌به‌سر. تهران: کانون پرورش فکري کودک و نوجوان. چاپ دوم.
حسن¬زاده، فرهاد. (1391ب). در روزگاري که هنوز پنجشنبه و جمعه اختراع نشده بود. تهران: چرخ‌وفلک.
حسن¬زاده، فرهاد. (1391الف). لبخندهاي کشمشي يک خانوادة خوشبخت. تهران: چرخ‌وفلک.
خدابين، مريم؛ ميرحسيني، زهره. (1395). «طنز و شیوه‌های طنزپردازي در داستان¬هاي كودك و نوجوان فرهاد حسن‌زاده». فصلنامه مطالعات ادبيّات كودك. سال اوّل. شماره 2. صص 73-53.
صفايي، علي؛ ادهمي، حسين. (1393). «نمود تکنيک¬هاي طنز در ساختار پيرنگ داستان¬هاي حسن‌زاده». فصلنامه پژوهش زبان و ادبيات فارسي. سال هفتم. شماره 32. صص 166-119.
کانلي، فرانسيس. (1383). «گروتسك». دائره¬المعارف زيبايي¬شناسي. ترجمة مشيّت علايي و ديگران. چاپ اول. تهران: مركز مطالعات و تحقيقات هنري. صص 285.
کريچلي، سيمون. (1384). در باب طنز. ترجمه سهيل سمي. تهران: ققنوس.
محمدي، محمدهادی؛ قاييني، زهره. (1384). تاريخ ادبيات کودکان ايران. جلد 6. تهران: چيستا. چاپ دوم.
نشريه اينترنتي nojavanha.com(نوجوان¬ها). (1395). مصاحبه با استاد فرهاد حسن‌زاده.
نورتون، دونا. (1382). شناخت ادبيات کودکان. گونه¬ها و کاربردها از روزن چشم کودک. دوجلدي. تهران: ستاره سبز.

fonagy, Ivan and kawaguchi, yuji. (2002). Prosody and syntax, Amsterdam: john Benjamin.
Fonagy, Ivan. (1989). Psychology and human, Amsterdam: university of Amsterdam.
Fonagy, Ivan. (1996). the approaches of satire in the literature, Paris University: the linguistics journal, no 19, pp 106-121.
Fonagy, Ivan. (1998). satire as a language, Amsterdam: john Benjamin publishing company.
Fonagy, Ivan. (2001). Language within language, Amsterdam: john Benjamin publishing company.
Scholes, Walter. (2009). a glossary of linguistic approaches, London: Routledge. -
Smith, Aron. (2009). Fonagy and satire, oxford: the association of literature studies journal, no 69, pp 56-71.
ارجاع به مقاله
سزاوارع., پورخالقی چترودیم. د., جلالیم., & استاجیا. (2019). شيوة طنزپردازي فرهاد حسن زاده بر مبناي نظرية ايوان فوناژي. جستارهای نوین ادبی, 50(4), 134-113. https://doi.org/10.22067/jls.v0i0.64356
نوع مقاله
جستارهای نوین ادبی

مقالات بیشتر خوانده شده از همین نویسنده